Εκκλησιαστική Ακρίβεια & Οικονομία Δ΄. Η Διάκριση

17_01_agios_antwnios

Καθηγητής Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. π. Βασίλειος Ι. Καλλιακμάνης

Η ορθή ποιμαντική χειραγώγηση διασφαλίζεται, όταν ο πνευματικός πατέρας έχει την ικανότητα να διακρίνει τις θείες από τις δαιμονικές ενέργειες. Η διάκριση θεωρείται στη νηπτική παράδοση από τις σπουδαιότερες αρετές. Ο άγιος Κασσιανός ο Ρωμαίος διηγείται ότι, στη σκήτη της Θηβαΐδας είχαν συγκεντρωθεί πολλοί γέροντες και συζητούσαν για την τελειότητα της αρετής και πως μπορεί να φυλαχθεί ο μοναχός από τις παγίδες του πονηρού, για να προσεγγίσει τον Θεό. Ο καθένας κατέθετε τη δική του γνώμη δίδοντας την πρώτη θέση σε κάποια αρετή. Άλλοι πρόβαλαν τη νηστεία και την αγρυπνία, άλλοι την αγνότητα, την ακτημοσύνη και την καταφρόνηση των υλικών αγαθών, ενώ άλλοι την ελεημοσύνη και διάφορες άλλες αρετές. Όταν πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της νύχτας με τη συζήτηση, τελευταίος μίλησε ο Αββάς Αντώνιος. Όλες οι αρετές είναι απαραίτητες είπε, αλλά δεν επιτρέπεται να δώσουμε σε αυτές τα πρωτεία, διότι πάντα υπάρχει ο κίνδυνος της πλάνης, είτε από την υπερβολή είτε από την έλλειψη. Η διάκριση ως «οφθαλμός της ψυχής και λύχνος», «πάσας τας ενθυμήσεις και τας πράξεις του ανθρώπου διερευνώσα, διαστέλλει και διαχωρίζει παν φαύλον και απαρέσκον Θεώ πράγμα και μακράν αυτού ποιεί την πλάνην»29. Χωρίς το χάρισμα της διακρίσεως καμιά αρετή δεν μπορεί να είναι ασφαλής μέχρι τέλους. Έτσι η διάκριση «πασών των αρετών γεννήτρια και φύλαξ υπάρχει». Με τη γνώμη του οσίου Αντωνίου συμφώνησαν και οι υπόλοιποι πατέρες30. Η αρετή της διάκρισης πρέπει να κοσμεί ιδιαίτερα τον πνευματικό πατέρα. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ουσιαστικό θεμέλιο του γάμου η αγνότητα των συζύγων

Η εγκράτεια από τα σαρκικά πάθη είναι η φυσική κατάσταση, ενώ αντίθετα η πτώση στις σαρκικές αμαρτίες είναι στην πραγματικότητα κάτι το αφύσικο. Σήμερα όμως έχει τόσο πολύ παραπλανηθεί ο κόσμος ώστε θεωρεί το φως σαν σκότος και το σκότος σαν φως. Χαρακτηρίζει τους εγκρατείς και σώφρονες «καθυστερημένους» και «οπισθοδρομικούς», ενώ αυτούς που κυλίονται στο βούρκο των σαρκικών ηδονών, τους θεωρεί… προοδευτικούς! Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Η συναίσθηση των αδυναμιών μας – Οι τρείς κατηγορίες των ανθρώπων (Αγ. Ανθίμου της Χίου)

Καλότυχος είναι εκείνος που γνωρίζει την κατάσταση του και ταπεινώνεται· και πάλι, κακότυχος είναι εκείνος που δεν γνωρίζει την κατάστασή του, αλλά υπερηφανεύεται· καλότυχος είναι ο άνθρωπος εκείνος που γνώρισε την ασθένειά του· διότι η ανθρώπινη φύσις υπόκειται εις πάθη: εις τον φθόνο, εις το μίσος, εις τον θυμό, εις την μνησικακία, εις την καταλαλιά, εις την ζηλοτυπία και εις πολλά κακά πάθη· και καλότυχος είναι εκείνος που το κατάλαβε. Αυτός ο άνθρωπος θα έχει ημέρες καλές· διότι εμείς δεν πιστεύουμε στην τύχη και στο ριζικό, που λέγουν καλότυχος, δηλ. θα περάσει ημέρες καλές, ειρηνικές, χρυσές ημέρες. Πώς; Διότι πάντοτε ταπεινώνεται και όπως και αν του έλθει το πράγμα, εις τον Θεόν το ρίχνει· και ό,τι και αν δει και ό,τι και αν ακούσει, πάντοτε εις το αγαθόν το στρέφει και αναπαύεται. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Παναγία, η μητέρα του κόσμου

Εορτάζουμε , την Κοίμηση της Θεοτόκου και αειπάρθενου Μαρίας, της Παναγίας Μητέρας του Χριστού. Είναι γιορτή ορθόδοξη και ελληνική. Πολλά λόγια δεν χρειάζονται για να έλθει στο νου και στην καρδιά μας η αγάπη και η ευγνωμοσύνη του έλληνα και του ορθόδοξου για την συμπαράσταση της Παναγίας σε ατομικές και εθνικές δύσκολες ώρες. Όλοι έχουμε πείρα της προστασίας, της αγάπης, της συμπαραστάσεως και της στοργής της. Κι όλοι ξέρουμε ότι στις στενοχώριες μας η μόνιμη επίκλησή μας είναι «βοήθα Παναγία μου». Αυτή η πείρα μας, ατομική και συλλογική, δείχνει καθαρά πόση εμπιστοσύνη έχουμε στη Θεοτόκο. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Το «άβατο»

Το άβατο του Αγίου Όρους αποτελεί ίσως το πιο εντυπωσιακό ιδίωμα και το λεπτότερο και μοναδικότερο χαρακτηριστικό της αθωνικής πολιτείας. Στην υπερχιλιόχρονη ιστορία του, η ιερή γη του δεν φιλοξένησε ποτέ γυναικεία παρουσία. Αλλά και κάθε θηλυκό ζώο δεν θεωρείται επιθυμητό στο Άγιον Όρος. Και ενώ αυτό αποτελεί το βαθύτερο ιδίωμα και το κρυφό μυστικό του για τους μοναχούς και φίλους του, ταυτόχρονα λειτουργεί ως το προκλητικότερο σκάνδαλο για όσους αντί να ομολογήσουν την ιερότητα και αγιότητά του, με τυφλά μάτια αντικρίζουν τις φυσικές ομορφιές και τους θησαυρούς του.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Μεγάλη Δευτέρα – Άγιος Ιωσήφ ο Πάγκαλος

Ιωσήφ ο Πάγκαλος

Τύπος δικός μας, διδακτικός.

Ένα από τα πρόσωπα, που προβάλλει η Μεγ. Εβδομάδα μπροστά μας, θα παρουσιάσουμε εδώ. Δεν είναι πρόσωπο, που έζησε στα χρόνια του Χριστού και έλαβε μέρος, είτε σκοτεινό είτε φωτεινό, στο δράμα του Χριστού. Όχι! Είναι πρόσωπο, που έζησε 1800 περίπου χρόνια προ Χριστού. Και όμως στο πρόσωπο αυτό κυρίως είναι αφιερωμένη η αποψινή βραδιά. Και ποιά σχέση λοιπόν μπορεί να έχει ένα πρόσωπο, που έζησε τόσους αιώνες προ Χριστού; Και ποιά σχέση μπορεί να έχει μ’ εμάς;

Το πρόσωπο αυτό έχει σχέση με το Χριστό και μ’ εμάς, γιατί είναι τύπος. Σήμερα η λέξη « τ ύ π ο ς » έχει και καλή και κακή σημασία. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Κήρυγμα του Γέροντα Εφραίμ Βατοπαιδινού για τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου

Για  να ακούσετε την ομιλία… Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »