Η παιδεία και η ανατροφή των ανθρώπων (Αδαμάντιος Κοραής)

Η παιδεία και η ανατροφή των ανθρώπων είναι διπλή, παιδεία της κεφαλής και παιδεία του στήθους (της καρδίας). Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Γέροντος Εφραίμ Βατοπαιδινού: «Οι Κολλυβάδες στην ιστορία και το παρόν»

VatopaidiFriend: Με την ευκαιρία της εορτής σήμερα (17 Απριλίου) του αγίου Μακαρίου Νοταρά, που ήταν μία από τις πιο σημαντικές μορφές των Κολλυβάδων, δημοσιεύουμε μία ομιλία του Γέροντος Εφραίμ, Καθηγουμένου της Ιεράς Μονής Βατοπαιδίου, με τίτλο «Οι Κολλυβάδες στην ιστορία και το παρόν» από το νέο βιβλίο του «Αθωνικός Λόγος».

Στην ιστορία της Εκκλησίας μας το Πνεύμα το Άγιο αναδεικνύει κάποιες πνευματικές προσωπικότητες, οι οποίες όχι μόνο χαρακτηρίζουν την εποχή τους, αλλά και γίνονται φωτεινοί φάροι για τις επερχόμενες γενεές. Γι’ αυτό ατενίζοντας προς αυτούς μπορούμε και εμείς, οι «εις τους εσχάτους καιρούς καταντήσαντες», να διαπλεύσουμε ακίνδυνα, «αβρόχοις ποσί» την θάλασσα των πειρασμών, των παθών, των πλανών του διαβόλου και να φθάσουμε στο λιμάνι της «όντως ζωής», της απαθείας, του «σαββατισμού»· να επιτύχουμε την σωτηρία μας. Τέτοιοι ήταν οι Τρεις Ιεράρχες, ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, ο άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, οι Κολλυβάδες Πατέρες.

Η εμφάνιση των Κολλυβάδων κατά τον 18ο αιώνα στον αγιορειτικό και ευρύτερα τον ελλαδικό χώρο, προκαλεί μία δυναμική επιστροφή στις ρίζες της Ορθοδόξου Πατερικής Παραδόσεως. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Λόγος του Γέροντα Εφραίμ στην πανήγυρη του Οσίου Ευδοκίμου του Νεοφάνους

Agios Evdokimos

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία του Καθηγουμένου της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, αρχιμ. Εφραίμ, στην Τράπεζα της Μονής, Παρασκευή 5 Οκτωβρίου 2002

Ο αγιοτόκος Αθωνας μέσα από την υπερχιλιόχρονη ιστορική ζωή του έχει αναδείξει πάμπολλες γνωστές οσιακές μορφές, αλλά και περισσότερες άγνωστες σε εμάς. Σήμερα εορτάσαμε έναν αγιορείτη άγιο, ο οποίος έζησε εδώ στην Μονή μας, τον όσιο Ευδόκιμο. Ουσιαστικά εορτάσαμε έναν άγνωστο άγιο –αφού δεν γνωρίζουμε τα σχετικά με τον βίο του–  αλλά πού όμως με γνωστό και φανερό τρόπο βρέθηκε ολόκληρο το άγιο λείψανό του στο κοιμητήριο της Μονής μας, όπως ακούσαμε και στα αναγνώσματα πού προηγήθηκαν στην εκκλησία και εδώ στην τράπεζα. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (10)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (9)

saints of vatopedi

ΜΕΡΙΚΟΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΓΙΟΥΣ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ

Σάββας, ιεροδιάκονος και βηματάρης (10ος αι.). Αθανάσιος, Νικόλαος και Αντώνιος, κτήτορες από την Άδριανούπολη, (10ος αι.), Δεκεμβρίου 17. Σάββας, αρχιεπίσκοπος Σερβίας (1169-1235), Ιανουαρίου 14. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (9)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (8)

Ελαιοβρύτισσα

Ελαιοβρύτισσα

ΟΙ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ

α) Παναγία Βηματάρισσα ή Κτητόρισσα

Βρίσκεται στη θέση του συνθρόνου του ιερού βήματος και σχετίζεται με την εξής παράδοση. Τον 10ο αιώνα, κατά τη διάρκεια επιδρομής των Αράβων στη μονή, ο ιεροδιάκονος Σάββας, βηματάρης τότε, πρόλαβε και έκρυψε μέσα στο πηγάδι του ιερού βήματος την εικόνα και το σταυρό του Μ. Κωνσταντίνου, τοποθετώντας μπροστά τους και μία αναμμένη λαμπάδα. Οι Άραβες λεηλάτησαν τη μονή, και ο ιεροδιάκονος Σάββας μεταφέρθηκε αιχμάλωτος στην Κρήτη, απ’ όπου ελευθερώθηκε μετά από εβδομήντα χρόνια και επέστρεψε στη μονή. Οι νέοι μοναχοί, που δεν γνώριζαν τίποτε για τα κρυμμένα κειμήλια, άνοιξαν, με υπόδειξη του, το πηγάδι και βρήκαν την εικόνα και το σταυρό όρθια πάνω στο νερό και τη λαμπάδα ακόμη αναμμένη. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (8)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (7)

Holy Belt

Ιερά κειμήλια

Η ΤΙΜΙΑ ΖΩΝΗ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

Το ιερότερο κειμήλιο της μονής

Η ζώνη της Θεοτόκου, διαιρεμένη σήμερα σε τρία τεμάχια, είναι το μοναδικό κειμήλιο που σώζεται από την επίγεια ζωή Της. Σύμφωνα με την παράδοση, η ζώνη φτιάχτηκε από τρίχες καμήλας από την ίδια τη Θεοτόκο, και μετά την κοίμησή Της, κατά τη μετάστασή Της, την παρέδωσε στον απόστολο Θωμά. Κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες φυλασσόταν στα Ιεροσόλυμα,και τον 4ο αιώνα τη συναντούμε στη Ζήλα της Καππαδοκίας. Τον ίδιο αιώνα ο Μ. Θεοδόσιος την επανέφερε στα Ιεροσόλυμα, απ’ όπου τελικά ο γιος του Αρκάδιος τη μετέφερε στην Κωνσταντινούπολη. Εκεί κατατίθεται κατ’ αρχάς στο ναό των Χαλκοπρατείων, για να καταλήξει αργότερα στο ναό των Βλαχερνών από τον αυτοκράτορα Λέοντα (458). Επί της βασιλείας του Λέοντος ΣΤ’ του Σοφού (886-912) μεταφέρεται στο παλάτι όπου θεραπεύει την ασθενή σύζυγο του αυτοκράτειρα Ζωή. Αυτή, χάριν ευγνωμοσύνης προς τη Θεοτόκο, κέντησε με χρυσή κλωστή όλη τη ζώνη, έτσι όπως φαίνεται ως σήμερα. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (7)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (6)

Σκήτη Αγίου Δημητρίου της Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου

Σκήτη Αγίου Δημητρίου της Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΑ ΚΤΙΡΙΑ

Ο χώρος γύρω από τη μονή είναι κατάσπαρτος από εξωκλήσια, καθίσματα, αρσανάδες, αποθήκες και άλλα χρηστικά κτίρια. Ο επισκέπτης, ξεκινώντας από το λιμάνι, συναντά τον μέγα αρσανά, που κτίσθηκε το 1496 από τον ηγεμόνα της Μολδοβλαχίας Στέφανο βοεβόδα με παρεκκλήσιο αφιερωμένο στον άγιο Νικόλαο. Δίπλα ακριβώς στον αρσανά είναι το κτίριο της σιταποθήκης, που κτίσθηκε το 1820 από τον βοεβόδα Σκαρλάτο Καλλιμάχη. Ανηφορίζοντας προς τη μονή, βλέπει δεξιά και αριστερά τα έξης κτίσματα: τον αλευρόμυλο (1869), το χαλκαδιό (1884) το κοιμητήριο με το ναό των Αγίων Αποστόλων (1683), το παρεκκλήσιο του Αγίου Μόδεστου (1818) με τα δωμάτια διαμονής των εργατών, το σταύλο και το κτίριο στον κήπο με το παρεκκλήσιο του Αγίου Τρύφωνος (1882). Τέλος, μπροστά στα προπύλαια της μονής (1822) υπάρχει το ευρύχωρο κιόσκι (1780), ενώ ένα δεύτερο κιόσκι (1877), προς τα δυτικά, στεγάζει το πηγάδι στο όποιο την τρίτη ήμερα του Πάσχα τελείται αγιασμός και γίνεται η λιτάνευση της θαυματουργής εικόνας της Βηματάρισσας. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (6)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (5)

vatopedi_old

ΤΡΑΠΕΖΑ

Απέναντι από την είσοδο του καθολικού είναι κτισμένη η μεγαλοπρεπής τράπεζα της μονής. Έχει σχήμα σταυρού και ανακαινίσθηκε, σύμφωνα με σωζόμενες επιγραφές, τα έτη 1314 και 1526 και μετά τον 18ο αιώνα. Ή τοιχογράφησή της έγινε το 1786. Περιέχει 30 πεταλόσχημα μαρμάρινα τραπέζια, που, σύμφωνα με την παράδοση, προέρχονται από την περίφημη μονή Στουδίου της Κωνσταντινουπόλεως. Στο βάθος, προς τα δυτικά, κάτω από μία τοιχογραφημένη αψίδα με την Πλατυτέρα, βρίσκεται η ήγουμενική τράπεζα, που βλέπει σε ευθεία την άγια τράπεζα του καθολικού.

Ο επάνω όροφος της τράπεζας διαμορφώθηκε πρόσφατα σε μικρό αρχονταρίκι, όπου εκτίθενται παλαιές χαλκογραφίες, πορσελάνες και αντικείμενα λαϊκής τέχνης. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (5)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (4)

371-314 copy

δ) Κυρίως Ναός

Το τμήμα αυτό του καθολικού διασώζει όλη τη βυζαντινή μεγαλοπρέπεια και καλαισθησία: εξαιρετικό δάπεδο, κίονες από πορφυρίτη λίθο, τοιχογραφίες και ψηφιδωτά, επιχρυσωμένο ξυλόγλυπτο εικονοστάσιο, αναρίθμητα ασημένια και επίχρυσα κανδήλια και ασημένιοι πολυέλεοι.

Η θύρα του κυρίως ναού, του έτους 1567, έργο Λαυρεντίου μονάχου, από έβενο και άργυρο, είναι λεπτής τέχνης με αξιοθαύμαστη διάταξη διακοσμητικών σχεδίων. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (4)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (3)

dehsh

Δέησις. Βυζαντινό ψηφιδωτό στον εσωνάρθηκα του καθολικού της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου (τέλη 11ου - αρχές 12ου αιώνα).

Η ΜΟΝΗ

Η μονή Βατοπαιδίου θεωρείται το μεγαλύτερο σε έκταση και όγκο κτιριακό συγκρότημα του Αγίου Όρους. Για το λόγο αυτόν από τα πρώτα κιόλας χρόνια της ίδρυσης της επιγράφεται «Μεγίστη Μονή του Βατοπαιδίου». Σε έγγραφα του 11ου αιώνα συναντάται με την ονομασία «Λαύρα του Βατοπαιδίου» και σε άλλα του 14ου αιώνα ως «Μεγάλη Μονή του Βατοπαιδίου».

ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΑΠΟΨΗ – ΕΙΣΟΔΟΣ – ΑΥΛΗ Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΠΡΟΣΚΥΝΗΤΑΡΙΟ ΙΕΡΑΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ (3)

Αγγλικά-English

Γερμανικά-German-Deutch

Γαλλικά-French-Français

Συνέχεια από (2)

54-32 copy

Αναφέρουμε σχετικά ότι εξαιτίας των πολλών δεινών που υφίσταντο οι μονές κατά τον 14ο αιώνα αναγκάζονταν να μετατρέπονται σε ιδιόρρυθμες, αφήνοντας ελεύθερους τους μοναχούς να κερδίζουν τα προς το ζην. Διατηρούσαν όμως το θεσμό του ηγουμένου, που είχε πνευματικά κυρίως καθήκοντα. Οι διοικητικές αρμοδιότητες αναθέτονται στον δικαίο της μονής. Ως πρώτος δικαίος του Βατοπαιδίου άπαντα σε έγγραφο του 1316 ο ιερομόναχος Νήφων. Μετά τον δικαίο εισάγεται το αξίωμα του σκευοφύλακα, που διαχειρίζεται την περιουσία της μονής, ενώ ο δικαίος ασχολείται πλέον με τις εξωτερικές υποθέσεις. Πρώτος σκευοφύλακας αναφέρεται σε έγγραφο του 1633 ο μοναχός Ιγνάτιος. Κατά το έτος 1574 η μονή μετατρέπεται πάλι σε κοινόβιο, με ενέργειες του πατριάρχη Αλεξανδρείας Σιλβέστρου. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »