Δειλινό

Ω δειλινό, αξέχαστη της φύσης ζωγραφιά

που είχα γλυκομεθύση

Στη θύμησή μου ακόμη προβάλλεις ομορφιά

σκορπώντας λούλουδα στη φύση.

Όμως αν είτανε ξανά πλάνο να σ’ αντικρύσω,

στην εκκλησούλα, κεί μακρηά… Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΟΙ ΠΕΡΙΦΗΜΟΙ ΑΓΙΟΓΡΑΦΟΙ ΤΩΝ ΧΙΟΝΙΑΔΩΝ (με πολλές πανέμορφες εικόνες)

map
Στον χάρτη φαίνονται (με κόκκινο) οι περιοχές στις οποίες έχουν βρεθεί ζωγραφιές Χιοναδιτών ζωγράφων. Πηγή: Μακρής Κ. (1981). Χιοναδίτες ζωγράφοι: 65 λαϊκοί ζωγράφοι από το χωριό Χιονάδες της Ηπείρου. Εκδ. Μέλισσα, Αθήνα.
Ζήκου Μιχαήλ. «Νεομάρτυς Γεώργιος». 1838. Φορητή εικόνα στο σπίτι του Αγίου στα Γιάννενα. Πηγή: «χιονιαδίτες ζωγράφοι», Κίτσος Α. Μακρής.

Ζήκου Μιχαήλ. «Νεομάρτυς Γεώργιος». 1838. Φορητή εικόνα στο σπίτι του Αγίου στα Γιάννενα. Ιστορήθηκε δεκατρείς μόνο μέρες μετά το μαρτυρικό θάνατο του νεαρού Ηπειρώτη ιπποκόμου, ύστερα από παραγγελία του ιερομονάχου Χρύσανθου Λαϊνά. Πηγή: Κίτσου Α. Μακρή, «Χιονιαδίτες Ζωγράφοι».

Το χωριό Χιονιάδες της επαρχίας Κόνιτσας, Διοικητικό Διαμέρισμα του Δήμου Μαστοροχωρίων (τα χωριά Ασημοχώρι, Βούρμπιανη, Γοργοπόταμος, Δροσοπηγή, Θεοτόκος, Καστανέα, Κεφαλοχώρι, Λαγκάδα, Οξυά, Πλαγιά, Πληκάτι, Πυρσόγιαννη, Χιονιάδες) σήμερα, ήταν φημισμένο για τους αγιογράφους του. Κυρίως τον 18ο και 19ο αιώνα, ακόμη και στις αρχές του 20ου αιώνα, οι αγιογράφοι του χωριού αυτού ταξιδεύουν σε όλα τα Βαλκάνια και αφήνουν αξιολογότατα έργα σε ναούς αλλά και σε κατοικίες. Ασχολούνται δηλαδή παράλληλα με την εκκλησιαστική ζωγραφική, την αγιογραφία (φορητές εικόνες, εικόνες τέμπλων, τοιχογραφίες), και με την λαϊκή – κοσμική ζωγραφική.

Εκείνο που κάνει ιδιαίτερη εντύπωση στα έργα τους είναι η επίδραση του ευρωπαϊκού μπαρόκ και του ροκοκό στη διακόσμηση σπιτιών και εκκλησιών, αλλά και η προσαρμοστικότητά τους στα εκάστοτε ρεύματα και ρυθμούς, φαινόμενο που δεν παρατηρείται μόνο στους Χιονιαδίτες ζωγράφους ούτε αποκλειστικά στη ζωγραφική. Θα λέγαμε ότι πολύ εντονότερο το φαινόμενο παρατηρείται στην ξυλογλυπτική.

Ειδικότερα όμως για τη ζωγραφική, η ευρεία ύπαρξη χαρακτικών προτύπων από το ευρωπαϊκό μπαρόκ και ροκοκό (λιθογραφίες και χαλκογραφίες) συνδέεται με την εμφάνιση και διάδοση ορισμένων μοτίβων, που με το χρόνο κυριαρχούν. Αυτά με τη σειρά τους αφομοιώνονται, αργά είναι αλήθεια και μετριάζονται από την έντονη παραδοσιακή αντίληψη. Η ευκινησία των μπαρόκ και ροκοκό διακοσμητικών στοιχείων, ο ρεαλισμός και η φυσιοκρατία, προσαρμόζονται πολύ εύκολα στο τοπικό λαϊκό χρώμα αλλά και στα παραδοσιακά βυζαντινά πρότυπα. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »