«Μοναχισμός και Αγιότητα στο Βυζάντιο»

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Μιχαήλ Απ. Ζαφείρης, Φοιτητής Ιστορικού και Αρχαιολογικού

Στο πρώτο κεφάλαιο θα ερευνηθεί η γέννηση ή πιο συγκεκριμένα η προέλευση του Μοναχισμού, οι τύποι του, ο ιδρυτής του αλλά και η ραγδαία εξάπλωση του στην επικράτεια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.

Για καμία άλλη άποψη της Βυζαντινής ζωής δεν υπάρχουν τόσο άφθονα στοιχεία όσο για τον μοναχισμό. Υπάρχουν εκατοντάδες βιογραφίες μοναχών οσίων, αναρίθμητους διαλογισμούς, επιστολές, κηρύγματα, προτροπές και απολογίες που αφορούν την μοναχική ιδιότητα. Ένα πράγμα πρέπει να ειπωθεί από την αρχή.

O μοναχισμός ήταν ένα κίνημα λαϊκών και όχι κληρικών. ‘Ίσως εξελίχθηκε από ορισμένες χριστιανικές ομάδες που ζούσαν μια ιδιαίτερη και αφοσιωμένη ζωή χωρίς ωστόσο να αποσύρονται από τον κόσμο. Τέτοιοι άνθρωποι ήταν γνωστοί ως Σπουδαίοι ή Φιλόπονοι ενώ στις συριακές επαρχίες ονομάζονταν «οι Γιοί της Επαγγελίας» και είχαν κάποια μορφή οργάνωσης. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Λευτέρης Ολύμπιος “Συναντώντας το Βυζάντιο”

untitled

Έργα του Κύπριου Καλλιτέχνη Λευτέρη Ολύμπιου από το 1993 έως σήμερα φιλοξενεί το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο. Η έκθεση αυτή, όπως σημειώνει η Διευθύντρια του Μουσείου Αναστασία Λαζαρίδου, “θίγει μία πολύ ενδιαφέρουσα εικαστική πτυχή, πως η σύγχρονη εικαστική γλώσσα αναδιατυπώνει τα θρησκευτικά θέματα, πως ένας σύγχρονος καλλιτέχνης μέσω μιας σύνθετης προσληπτικής διαδικασίας προβάλλει την προτίμησή του για τη χρήση γνωστών εικονογραφικών θεμάτων”. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

“Η Τέχνη της Βιβλιοδεσίας. Από το Βυζάντιο στη Σύγχρονη Εικαστική Δημιουργία”

Η Τέχνη της Βιβλιοδεσίας, στο Βυζ. Μουσείο 1

Η Τέχνη της Βιβλιοδεσίας, στο Βυζ. Μουσείο 1

Συνεχίζεται στο Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο (έως τις 24 Φεβρουαρίου), η έκθεση “Η Τέχνη της Βιβλιοδεσίας. Από το Βυζάντιο στη Σύγχρονη Εικαστική Δημιουργία”, που διοργανώνεται σε συνεργασία με το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και την Ελληνική Εταιρεία Βιβλιοδεσίας. Τα εκθέματα χρονολογούνται από τον 11ο έως τον 18ο αιώνα και προέρχονται από τη συλλογή χειρογράφων και παλαιτύπων του Βυζαντινού Μουσείου και από την Ελληνική Βιβλιοθήκη του Κοινωφελούς Ιδρύματος Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Οι Άγιοι Νικόλαος, Αθανάσιος και Αντώνιος οι νέοι Κτίτορες της Μονής Βατοπαιδίου (10ος-11ος αι.)

oi-ktitores-tis-imm-vatopaidiou-01

Οι Κτίτορες της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου Όσιοι Νικόλαος, Αντώνιος και Αθανάσιος.καθώς και ο Όσιος Σάββας ο Βηματάρης εξάγουν την εικόνα της Παναγίας Βηματάρισσας από το πηγάδι. Παράσταση σε σύγχρονη χρυσοκέντητη ποδέα.

Κατά ιερά παράδοση κτίτορες της ιεράς μονής Βατοπαιδίου θεωρούνται οι από την Αδριανούπολη ευγενείς άρχοντες Αθανάσιος, Νικόλαος και Αντώνιος. Αυτοί ήλθαν στα μέσα του 10ου αιώνος, ενώ κτιζόταν η ιερά μονή Μεγίστης Λαύρας, πλησίον του κτίτορός της οσίου Αθανασίου του Αθωνίτου, ο οποίος και διατύπωσε το τυπικό της νέας μονής, και υπακούοντας στην προτροπή του μεγάλου οσίου «επανίδρυσαν» και ανοικοδόμησαν την ερημωθείσα από τους πειρατές ιερά μονή Βατοπαιδίου. Οι τρεις όσιοι παρουσιάζονται ως πλούσιοι, ως αδελφοί, ως μοναχοί και ως κτίτορες.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Η Αγία Θεοφανώ η βασίλισσα – 16 Δεκεμβρίου

Η αγία Θεοφανώ η βασίλισσα. Μηνολόγιον Βασιλείου Β΄, φ. 249.

Σήμερα η Εκκλησία μας τιμά την μνήμη της Αγίας και θαυματουργής Θεοφανούς. Ήταν σύζυγος του βασιλιά Λέοντα του επονομαζόμενου σοφού. Η Θεοφανώ, καταγόταν από επιφανή οικογένεια της Ανατολής, και κατοικούσε στην Κωνσταντινούπολη. Αναδείχθηκε βασίλισσα και παρ’ όλο τα μεγαλεία και τον πλούτο που την πλαισίωνε, Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Το ευαγγέλιο του Οστρομίρ

Древняя книга "Остромирово евангелие"

Τα κράτη των Ανατολικών Σλάβων είχαν στενούς δεσμούς με το Βυζάντιο, και σε όλες τις Τέχνες προσπαθούσαν να το μιμηθούν. Ένας από τους τομείς της αντιγραφής ήταν τα πλούσια διακοσμημένα με εικονογραφήσεις χειρόγραφα. Παρότι φτιάχνονταν σε ολόκληρο τον σλαβικό κόσμο, ωστόσο στη Ρωσία συγκεκριμένα διασώθηκε το παλαιότερο εικονογραφημένο χειρόγραφο στη γλώσσα των Ανατολικών Σλάβων. Το Ευαγγέλιο του Οστρομίρ. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Άγιος Ανανίας (ή Μηνάς) ο Πέρσης – Μια θαυμαστή εμπειρία

Το μαρτύριο του αγίου Ανανία του Πέρση. Μικρογραφία από το Μηνολόγιο του αυτοκράτορα Βασιλείου του Β΄ (φ. 217).

Ο άγιος Ανανίας καταγόταν από τα Άρβηλα της Περσίας. Τον συνέλαβαν εξαιτίας της πίστεώς του στον Χριστό και τον υπέβαλαν σε φρικτά βασανιστήρια. Την στιγμή που παρέδιδε την ψυχή του στον Κύριο, είπε αυτά τα λόγια: «Βλέπω κλίμακα (= σκάλα) που εκτείνεται έως ουρανού και νέους με φαεσφόρα πρόσωπα, οι οποίοι ίστανται επάνω της και μού λέγουν: «Ελθέ μεθ’ ημών (= Έλα μαζί μας), ελθέ και θέλομέν σε φέρειν (= θα σε φέρουμε) εις πόλιν πλήρη φωτός και αρρήτου αγαλλιάσεως»». Μόλις πρόφερε τα λόγια αυτά ο μάρτυς ξεψύχησε. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Βυζαντινή Μακεδονία: Η Πνευματική κληρονομιά του Κυρίλλου και Μεθοδίου στους Σλάβους

του ΑΝΤΩΝΙΟΥ-ΑΙΜΙΛΙΟΥ ΤΑΧΙΑΟΥ Καθηγητού ΑΠΘ

ΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 862 η Κωνσταντινούπολη δεχόταν μια διπλωματική αντιπροσωπεία του ηγεμόνα της Μεγάλης Μοραβίας Ροστισλάβ. οι πρεσβευτές παρουσιάστηκαν στον αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ’ και του δήλωσαν ότι επιθυμία του ηγεμόνα τους ήταν να του στείλει ανθρώπους, οι όποιοι θα μπορούσαν να διδάξουν στους Μοραβούς τη χριστιανική πίστη στη δική τους, σλαβική γλώσσα. ο κλήρος έπεσε σε δύο αδελφούς από τη Θεσσαλονίκη, στον Κωνσταντίνο-Κύριλλο, τον επονομαζόμενο «φιλόσοφο», και στον ιερομόναχο Μεθόδιο.

Το επόμενο έτος οι δύο αδελφοί, συνοδευόμενοι από ομάδα συνεργατών, ξεκίνησαν για τη Μοραβία έχοντας ήδη μαζί τους ένα έτοιμο αλφάβητο της σλαβικής γλώσσας και μεταφράσεις εκκλησιαστικών βιβλίων από την ελληνική στη σλαβική.
Από τη στιγμή εκείνη ο κόσμος των Σλάβων συνδεόταν πνευματικά και πολιτιστικά με το Βυζάντιο. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ο Άγιος Αναστάσιος ο Θαυματουργός (ο υφαντής) ο εκ Περιστερωνοπηγής – βίος και θαύματα (μέρος 2ο) (με φωτογραφικό υλικό)

Πηγή: Βίος – Θαύματα – Ακολουθία του Οσίου Αναστασίου του Θαυματουργού του εν Περιστερωνοπηγή, Έκδοσις Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Έκδοση Α΄, 2007, ISBN: 978-960-7725-47-8

Συνέχεια από (1)

γ) Αφηγήσεις Μιχάλη Χριστοδούλου:

1. «To 1918 ήμουν εφτά χρονών. Ο πατέρας μου, ο οποίος ήταν επίτροπος της εκκλησίας για πολλά χρόνια, μ έπαιρνε πάντα μαζί του, όταν γιόρταζεν ο Άης Αναστάσης. Στις 16 Σεπτεμβρίου, μετά τον εσπερινό, ήμουν με άλλα παιδιά έξω από την παλιά εκκλησία, ανάμεσα στους πανηγυριώτες. Τότε έφεραν σ ένα μεγάλο κάρο κάποιον παράλυτο Τούρκο από τις Αγγλισίδες. Οι Τούρκοι που τον συνόδευαν ήθελαν να τον βάλουν μέσα στην εκκλησία. Εμείς τα παιδιά και μερικοί άλλοι διαμαρτυρηθήκαμε και φωνάζαμε να μή βάλουν τον Τούρκο μέσα στην εκκλησία. Παρά τις διαμαρτυρίες μας, οι Τούρκοι μαζί με τον Παπά-Θεράπο και τον πατέρα μου τον κατέβασαν με το κρεβάτι του και τον έκλεισαν μέσα όλην τη νύχτα. Την άλλη μέρα το πρωΐ εγώ ήμουν πολύ περίεργος να πάω πάλι με τον πατέρα μου να δώ τί απέγινε ο Τούρκος. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Παιδεία και Αγωγή στο Βυζάντιο

Αρμάος Ιωσήφ

Εισαγωγή

Η παιδεία και η αγωγή, ο τρόπος δηλαδή διαπαιδαγώγησης των νέων, σχηματοποιούνται πάντα στο πλαίσιο της εκάστοτε πολιτικής και κοινωνικής πραγματικότητας αποτελώντας την αντανάκλαση των ιδανικών και των προβληματισμών της.

Ζώντας κάτω από τους κραδασμούς της μετάβασης από τη Ρώμη στο Βυζάντιο και από την ειδωλολατρία στο Χριστιανισμό, ο μεν Πλούταρχος (50-120 μ.Χ.) είναι από τους τελευταίους εκφραστές της ψυχορραγούσας θύραθεν παιδείας ενώ ο Μέγας Βασίλειος (330-379) ανοίγει την αυλαία της διάδοχης «ένδοθεν» παιδείας. Έτσι, η σύγκριση του παιδαγωγικού έργου των δύο ανδρών, οι οποίοι Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ο Προφήτης Ζαχαρίας ο πατέρας του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου (Μνήμη 5 Σεπτεμβρίου)

Ο προφήτης Ζαχαρίας. Ψηφιδωτό του 6ου αιώνα στην πανέμορφη βυζαντική βασιλική του Ευφράσιου στο Porec της Κροατίας.

Ο προφήτης Ζαχαρίας. Ψηφιδωτό του 6ου αιώνα στην πανέμορφη βυζαντική βασιλική του Ευφράσιου στο Porec της Κροατίας.

Ο προφήτης Ζαχαρίας κατήγετο από τον οίκο του αρχιερέως Αβιά, απογόνου του Ααρών, και ζούσε στα Ιεροσόλυμα με την γυναίκα του Ελισάβετ, απόγονο και αυτή του Ααρών. Και οι δύο επολιτεύοντο σύμφωνα με τις θείες εντολές, ήσαν δέ δίκαιοι και άμεμπτοι ενώπιον του Θεού. Είχαν μείνει όμως άτεκνοι και η ηλικία τους είχε περάσει.Την ημέρα της μεγάλης εορτής του Εξιλασμού, όταν ο Ζαχαρίας εισήλθε μόνος ως εφημερεύων αρχιερεύς στον ναό για να προσφέρη θυμίαμα, παρουσιάσθηκε στα δεξιά του θυσιαστηρίου του ο αρχάγγελος Γαβριήλ. Εξαστράπτοντας από θείο φως τού ευαγγελίσθηκε ότι ο Θεός εισήκουσε τις προσευχές του και θα του δώση στα γηρατειά υιό, ο οποίος θα ονομασθή Ιωάννης· πρόσθεσε δέ· «Και Πνεύματος Αγίου πλησθήσεται έτι εκ κοιλίας μητρός αυτού, και αυτός προελεύσεται ενώπιον του Κυρίου ετοιμάσαι Κυρίω λαόν κατεσκευασμένον». Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Μωυσής ο Θεόπτης – 4 Σεπτεμβρίου

Ο Προφήτης Μωυσής παραλαμβάνει τις Πλάκες με τις Δέκα Εντολές από τον Θεό. Ψηφιδωτό της βασιλικής του Αγίου Βιταλίου στην Ραβέννα (6ος αιώνας).

Ο Προφήτης Μωυσής παραλαμβάνει τις Πλάκες με τις Δέκα Εντολές από τον Θεό. Ψηφιδωτό της βασιλικής του Αγίου Βιταλίου στην Ραβέννα (6ος αιώνας).

Γεννήθηκε στην Αίγυπτο σε μια εποχή κατά την οποία είχε νομοθετηθεί η θανάτωση των αρσενικών παιδιών των Εβραίων. Έζησε, γιατί έτσι το θέλησε ο Θεός. Η μητέρα του για να τον σώση από τον θάνατο, τον ξάπλωσε μέσα σε ένα καλάθι, που το άλειψε με πίσσα για να μη βουλιάζη, και τον άφησε σε ένα ποτάμι. Εκεί τον βρήκε η κόρη του Φαραώ και επειδή της έκανε εντύπωση η χαρούμενη όψη του, θέλησε να τον υιοθετήση και τον έδωσε σε κάποια Εβραία να της τον μεγαλώση. Ο Θεός οικονόμησε έτσι τα πράγματα ούτως ώστε να βρεθή στην αγκαλιά της μητέρας του και να θηλάζη το μητρικό γάλα. Όταν μεγάλωσε, αρνήθηκε να ονομάζεται γιός της κόρης του Φαραώ. Περιφρόνησε τα πλούτη, τις αμαρτωλές ηδονές και την ψεύτικη ανθρώπινη δόξα και προτίμησε να συγκακουχείται με τον λαό του Θεού. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ο Άγιος Αλέξανδρος αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως (Μνήμη 30 Αυγούστου)

st alexander

Ο άγιος Αλέξανδρος ήταν, όπως λέγουν, «αποστολικοίς χαρίσμασι λαμπρυνόμενος». Σαν πρεσβύτερος ακόμα, διακρινόταν για τη μεγάλη του ευσέβεια, την αρετή και την αγαθότητα του. Στην Α’ Οικουμενική Σύνοδο, που έγινε στη Νίκαια της Βιθυνίας, ο τότε Πατριάρχης τον εξέλεξε αντιπρόσωπο του. Και όταν στη Σύνοδο αυτή καταδικάστηκε ο Άρειος, ο Αλέξανδρος, αν και γέροντας 70 χρονών, δέχθηκε να περιοδεύσει στη Θράκη, Μακεδονία, Θεσσαλία και στην υπόλοιπη Ελλάδα, για να διδάξει και να γνωστοποιήσει τα ορθά δόγματα των αποφάσεων της Συνόδου της Νικαίας. Αλλά ενώ βρισκόταν στην περιοδεία αυτή, ο πατριάρχης Μητροφάνης απεβίωσε. Όρισε όμως διάδοχο του τον Αλέξανδρο, διότι, παρά το γήρας του, είχε τα κατάλληλα εφόδια για τη διακυβέρνηση της αρχιεπισκοπής της πρωτεύουσας. Πράγματι, σαν Πατριάρχης ο Αλέξανδρος ανταποκρίθηκε σωστά στις δύσκολες περιστάσεις των καιρών. Τότε ο Άρειος είχε εξαπατήσει το βασιλιά Κωνσταντίνο ότι δήθεν πιστεύει ορθά. Και ο βασιλιάς διέταξε τον Αλέξανδρο να αφήσει τον Άρειο να μετέχει της Θείας Κοινωνίας. Ο Αλέξανδρος, λυπημένος, προσευχήθηκε στο Θεό και ζήτησε τη βοήθεια Του. Η δέηση του Ιεράρχη εισακούσθηκε. Και το πρωί που ο Άρειος με πομπή θα πήγαινε στην εκκλησία, βρέθηκε το σώμα του σχισμένο και σκωληκόβρωτο! Ο Άγιος Αλέξανδρος απεβίωσε ειρηνικά το 340 μ.Χ.

Πηγή: Synaxaristis

Οι άγιοι πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως Ιωάννης και Παύλος ο νέος – 30 Αυγούστου

Οι άγιοι πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως Αλέξανδρος, Ιωάννης και Παύλος.

Οι άγιοι πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως Αλέξανδρος, Ιωάννης και Παύλος.

Ο άγιος Ιωάννης Πατριάρχης Κωνσταντινούπολης είναι μάλλον ο Ιωάννης ο ονομαζόμενος Ξιφιλίνος, που διαδέχτηκε τον Πατριάρχη Κωνσταντίνο τον Γ’. Γεννήθηκε το 1006 στην Τραπεζούντα και διακρίθηκε για τη μεγάλη του παιδεία και τα μεγάλα πολιτικά αξιώματα που είχε καταλάβει. Κατόπιν όμως αποσύρθηκε σε κάποια μονή της Βιθυνίας, όπου μόνασε 10 χρόνια. Από κει προσκλήθηκε για να καταλάβει τον πατριαρχικό θρόνο. Χειροτονήθηκε ιερέας, και μετά μια εβδομάδα -την 1η Ιανουαρίου 1064- επίσκοπος. Ο Ιωάννης λειτουργούσε και κήρυττε κάθε μέρα στους ναούς της πρωτεύουσας, επισκεύασε τις εικόνες της αγίας Σοφίας, και μοίραζε δωρεάν ψωμί και σιτάρι στους φτωχούς. Πέθανε το 1075, και να πως τον περιγράφει ένας από τους συγχρόνους του: «ανεφάνη ανήρ πρώτον μεν καθαρώτατος και αγνότατος και προ παντός ρύπου σωματικού καθάπαξ απεχόμενος. Έπειτα δε τα εις καταφρόνησιν χρημάτων και ακτημοσύνην τελείαν και την προς τους πένητας φιλανθρωπίαν και μετάδοσιν κατ’ ουδέν ελάττων του περιβόητου εκείνου Ελεήμονος, και ταις άλλοις δε αρεταίς πάσαις συλλήβδην ειπείν αφθόνως κοσμούμενος, αλλά και τω λόγω πολύς, και παιδεύσεως πάσης μετειληχώς και νομομαθείς εξαίρετος». Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Το μεγαλύτερο χάρισμα είναι η αγάπη (Απόστολος Παύλος)

Ο Απόστολος των Εθνών Παύλος. Ψηφιδωτό από την Μονή της Χώρας στην Κωνσταντινούπολη.

Ο Απόστολος των Εθνών Παύλος. Ψηφιδωτό από την Μονή της Χώρας στην Κωνσταντινούπολη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΓ’

1.  Εάν μιλώ τάς γλώσσας των ανθρώπων και των αγγέλων, αλλά δεν έχω αγάπην, έγινα χαλκός πού δίνει ήχους ή κύμβαλον πού βγάζει κρότους.

2.  Και εάν έχω χάρισμα προφητείας και γνωρίζω όλα τα μυστήρια και όλην την γνώσιν, και εάν έχω όλην την πίστιν, ώστε να μεταθέτω βουνά, αλλά δεν έχω αγάπην, δεν είμαι τίποτε.

3. Και εάν μοιράσω σε ελεημοσύνες όλην μου την περιουσίαν, και εάν παραδώσω το σώμά μου διά να καή, αλλά δεν έχω αγάπην, καμμίαν ωφέλειαν δεν έχω.

4. Η αγάπη είναι μακρόθυμη, είναι γεμάτη από ευμένειαν, η αγάπη δεν είναι ζηλότυπη, η αγάπη δεν καυχάται, δεν είναι υπερήφανη,

5. δεν κάνει ασχήμιες, δεν ζητεί το συμφέρον της, δεν ερεθίζεται, δεν λογαριάζει το κακόν,

6. δεν χαίρει διά το κακόν, αλλά συγχαίρει εις την αλήθειαν,

7. όλα τα ανέχεται, όλα τα πιστεύει, ελπίζει για το κάθε τι, υπομένει το κάθε τι. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου. (29 Ιουνίου)

Οι Άγιοι Απόστολοι Πέτρος και Πάυλος. Τοιχογραφία Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου

Οι Άγιοι Απόστολοι Πέτρος και Πάυλος. Τοιχογραφία Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου

Των δύο μεγάλων και κορυφαίων αποστόλων του Χριστού, του Πέτρου και του Παύλου, τη μνήμη εορτάζει σήμερα η Εκκλησία μας. Προς αυτούς τους δύο μεγάλους άνδρας της θα αποτίσει τον οφειλόμενο φόρο της τιμής και της ευγνωμοσύνης για την ανυπολόγιστα μεγάλη συμβολή τους στο έργο της διαδόσεως της χριστιανικής πίστεως και της εδραιώσεως της Εκκλησίας μας. Στις εικόνες των ζωγραφίζονται οι δύο απόστολοι να κρατούν την Εκκλησία, που συμβολικά εικονίζεται με ένα μικρό βυζαντινό ναό. Γιατί και οι δύο αυτοί απόστολοι υπήρξαν πράγματι οι στύλοι και οι ακρογωνιαίοι λίθοι, επάνω στους οποίους οικοδομήθηκε το ιερό ίδρυμα της Εκκλησίας του Χριστού. Και συνημμένοι και οι δύο σε μία εορτή, εικονισμένοι σε μία εικόνα, συμβολίζουν την ενότητα της πίστεως, την ενότητα της Εκκλησίας, που απετελέσθη από ετερογενή στοιχεία, την περιτομή-τους Εβραίους – προς τους όποιους εστράφη το ιεραποστολικό έργο του Πέτρου, και τα έθνη-τους ειδωλολάτρες – για τον εκχριστιανισμό των οποίων κοπίασε ο απόστολος των Εθνών, ο Παύλος. Αυτός ακριβώς ήταν και ο λόγος που προκάλεσε τη σύσταση κοινής εορτής των δύο κορυφαίων, όταν το έτος 258 στις 29 Ιουνίου ο πάπας Σΐξτος ο Β’ μετεκόμιζε τα οστά των στην κατακόμβη του αγίου Σεβαστιανού της Ρώμης. Και ήταν τόσο επιτυχής η συζυγία αυτή, ώστε πολύ γρήγορα η εορτή αυτή έγινε παγκόσμιος, εορταζομένη «εν πάσαις ταις κατά τόπον αγίαις του Θεού εκκλησίαις». Οι άλλες εορτές των αποστόλων και αυτή η μνήμη του θανάτου των επισκιάσθηκαν από την νέα εορτή. Γι’ αυτό και σπάνια θα βρει κανείς ναό τιμώμενο στο όνομα ενός μόνο από τους δυο κορυφαίους και εικόνα που να εικονίζει τον ένα μόνο από αυτούς. Αντιθέτως δεν υπάρχει πόλις ή χωριό που να μη έχει ναό ή παρεκκλήσιο επ’ ονόματι των δύο μεγάλων αποστόλων. Άπειρες είναι οι εικόνες τους. Κοινή η τιμή, κοινή η προσκύνηση, κοινός ο εορτασμός, όπως κοινό ήταν το έργο τους και κοινή η αποστολή τους και κοινή η δόξα τους. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Η πτώση της Βυζαντινής αυτοκρατορίας

 

 

 

Η πολιορκία της Κωνσταντινούπολης

Η πολιορκία της Κωνσταντινούπολης

 

 

1404 μ.Χ. Γεννιέται στην Κωνσταντινούπολη ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος από τον Μανουήλ Παλαιολόγο και την Ειρήνη Δράγαζη

1430 μ.Χ. 29 Μαρτίου. Άλωση της Θεσσαλονίκης από τους Τούρκους!

1437 μ.Χ. 27 Νοεμβρίου. Ο βασιλιάς Ιωάννης Παλαιολόγος – αδερφός του Κωνσταντίνου – πηγαίνει στην Ιταλία για να ζητήσει βοήθεια για τον Τουρκικό Κίνδυνο. Στη θέση του στην Πόλη, μένει ο Κωνσταντίνος.

1439 μ.Χ. 6 Ιουλίου. «Άλωση της Ορθοδοξίας» επιχειρείται στην Ιταλία, αφού «υπογράφεται» στη Φλω Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ημερίδα με θέμα το Βυζάντιο στον Πειραιά

Το τέλος του μεγάλου Αγίου Ισαποστόλου Κωνσταντίνου

constantine_conversion_rubens

Η Μεταστροφή του Αγίου Κωνσταντίνου. Πίνακας του Peter Paul Rubens (1577-1640)

21 Μαΐου. Των Αγίων Θεοστέπτων βασιλέων και Ισαποστόλων Κωνσταντίνου και Ελένης.

ΕΥΣΕΒΙΟΥ ΚΑΙΣΑΡΕΙΑΣ

Σωματική αδιαθεσία στην Ελενόπολη και προσευχές για το βάπτισμα.

Πρώτα αισθάνθηκε κάποια σωματική αδιαθεσία που την ακολούθησε ασθένεια. Τότε πήγε στα θερμά λουτρά της πόλεώς του. Από εκεί έφθασε στη Ελενόπολη, πόλη που την ονόμασε έτσι για να τιμήσει το όνομα της μητέρας του. Αφού πέρασε το χρόνο του στο ναό των Μαρτύρων ανέπεμψε ικεσίες και παρακλήσεις στο Θεό.

Επειδή κατάλαβε ότι πλησίαζε το τέλος της ζωής του, σκέφθηκε ότι τώρα είναι καιρός καθάρσεως των πλημμελημάτων του παρελθόντος, πιστεύοντας ότι θα καθαριζόταν η ψυχή του από όσες αμαρτίες έκανε ως άνθρωπος με τη δύναμη των μυστικών λόγων και με το λουτρό της σωτηρίας, δηλ. το βάπτισμα. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Η Αγία Λυδία η Φιλιππησία (εορτή Λυδία)

0520_LydiaΗ λατρεία της Ορθοδόξου Εκκλησίας, τα τελούμενα στους ιερούς ναούς, όπως τα σωζόμενα μνημεία του παρελθόντος και του παρόντος, ως αψευδείς μάρτυρες των γεγονότων, βοηθούν τον πιστό στην υπέρβαση των τοπικών και χρονικών περιορισμών και στη βίωση της εν Χριστώ ενότητος και της θαυμαστής παρουσίας μέσα στον κόσμο της Εκκλησίας.

Ο συνοδοιπόρος του Αποστόλου Παύλου και οικείος των Φιλιππησίων Ευαγγελιστής Λουκάς καταγράφει στο βιβλίο των Πράξεων των Αποστόλων για την πρώτη επίσκεψή τους στους Φιλίππους και το βάπτισμα της πορφυροπώλιδος Λυδίας: «Όταν είδε το όραμα, ζητήσαμε αμέσως να φέρουμε σε αυτούς το χαρμόσυνο άγγελμα. Αφού λοιπόν ξεκινήσαμε από την Τρωάδα, πλεύσαμε κατ’ ευθείαν στη Σαμοθράκη, την δε επομένη στη Νεάπολη και από εκεί στους Φιλίππους, η οποία είναι η πρώτη πόλη της περιοχής εκείνης της Μακεδονίας, μία αποικία Ρωμαϊκή, και μείναμε στην πόλη σε μέρος κοντά στον ποταμό, όπου νομίζαμε ότι υπήρχε τόπος προσευχής και καθίσαμε και μιλούσαμε στις γυναίκες πού είχαν συγκεντρωθεί εκεί. Κάποια γυναίκα, από την πόλη των Θυατείρων, ονομαζόμενη Λυδία, η οποία πωλούσε πορφύρα, γυναίκα θεοσεβής, άκουγε και ο Κύριος της άνοιξε την καρδιά, για να προσέχει σε όσα έλεγε ο Παύλος. Όταν βαπτίσθηκε αυτή και οι οικιακοί της, μάς είπε, «Εάν με κρίνατε ότι είμαι πιστή στον Κύριο, ελάτε να μείνετε στην οικία μου, και μάς πίεζε…»».

Στην πηγαία και ανεπιτήδευτη περιγραφή του πρώτου βαπτίσματος στους Φιλίππους από τον πρωτοκορυφαίο Απόστολο Παύλο εύκολα διακρίνεται η διαδικασία και επισημαίνονται οι βασικές προϋποθέσεις για τη συμμετοχή του νέου πιστού στη νέα εν Χριστώ ζωή και την ένταξή του στους κόλπους της Εκκλησίας. Οι Απόστολοι κήρυσσαν «Χριστόν εσταυρωμένον» και όσοι από τους ακροατές αποδέχονταν αβίαστα την αποστολική διδασκαλία, ακολουθούσαν την πράξη, πού καθορίσθηκε ήδη την ημέρα της Πεντηκοστής. Μετανοούσαν και βαπτίζονταν στο Όνομα του Ιησού Χριστού εξασφαλίζοντας έτσι τη συγχώρεση των αμαρτιών τους και τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος, τη δυνατότητα να γεννηθούν στη νέα εν Χριστώ ζωή. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Η αγία Γλυκερία (13 Μαϊου)

Saint_GlyceriaΗ Αγία Μάρτυς Γλυκερία γεννήθηκε στην Τραϊανούπολη τον 2ο αιώνα μ.Χ., όταν αυτοκράτορας ήταν ο Αντωνίνος ο Ευσεβής (138-161 μ.Χ.). Ο πατέρας της ονομαζόταν Μακάριος και είχε διατελέσει ύπατος. Σε μικρή ηλικία ασπάσθηκε τον Χριστιανισμό και ανέπτυξε έντονη χριστιανική και κατηχητική δράση. Όταν πληροφορήθηκε το γεγονός ο ηγεμόνας Σαβίνος, την κάλεσε να παρουσιασθεί μπροστά του. Με μεγάλη προθυμία η Αγία εμφανίσθηκε σε εκείνον, έχοντας σημειώσει στο μέτωπό της τον Τίμιο Σταυρό και δεν δίστασε να ομολογήσει με παρρησία και σθένος την πίστη της στον Σωτήρα και Λυτρωτή Ιησού Χριστό.

Όταν ο ηγεμόνας κάλεσε την Αγία να θυσιάσει στα είδωλα, αυτή αρνήθηκε και ομολόγησε την πίστη της στον Χριστό. Ακολούθως προσευχήθηκε στον Θεό λέγοντας: «Ο Θεός, ο Παντοκράτορας, Σύ πού δοξάζεσαι με το Σταυρό του Χριστού Σου από τους δούλους Σου, Σύ πού εμφανίσθηκες στους Οσίους Σου παίδες και τους γλύτωσες από αναμμένο καμίνι, Σύ πού έκλεισες τα στόματα των λιονταριών και ανέδειξες νικητή τον δούλο Σου Δανιήλ, Σύ πού κατέστρεψες τον Βάαλ και εξόντωσες τον δράκοντα και συνέτριψες τη διαβολική εικόνα (τού βασιλέως Ναβουχοδονόσορ), Ιησού Χριστέ, το άμωμο και άκακο αρνίον του Θεού, έλα σε εμένα την ταπεινή και συνέτριψε τον δαίμονα (τόν Δία) πού δημιουργήθηκε με την ανθρώπινη τέχνη και διασκόρπισε την κακή τους θυσία». Αμέσως μετά την προσευχή έγινε βροντή μεγάλη και έπεσε το άγαλμα του Δία και συντρίφθηκε, γιατί ήταν πέτρινο. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Ο Άγιος Οσιομάρτυς Νικόλαος ο εν Βουνένοις (+ 9 Μαΐου 901)

Άγ. Νικόλαος ο Νέος. Ιερά Μονή Αναπαυσά, Μετέωρα

Άγ. Νικόλαος ο Νέος. Ιερά Μονή Αναπαυσά, Μετέωρα

Το συναξάριο του Αγίου αναφέρει πως καταγόταν από τα μέρη της Ανατολής χωρίς να αναφέρει συγκεκριμένο τόπο. Από μικρό παιδί παρουσιάζεται ως παιδαριογέρων, δηλαδή μικρός στην ηλικία αλλά με φρόνηση, σοφία και ευλάβεια ωρίμου ανδρός.

Όταν ενηλικιώθη , κατατάχθηκε στις τάξεις του στρατού, όπου διέπρεπε σε ανδρεία και φρόνηση. Για τον λόγο αυτό ο Αυτοκράτορας Λέων ο ΣΤ’ο Σοφός του απένειμε το αξίωμα του Δουκός και τον όρισε διοικητή της Θεσσαλίας.

Ως διοικητής επιτελούσε τα καθήκοντά του με μεγάλη επιμέλεια και ευσυνειδησία. Γύμναζε κάθε μέρα τους στρατιώτες του όχι μόνο στις πολεμικές ασκήσεις αλλά και στη χριστιανική ζωή.

Τότε συνέβη, αναφέρει το συναξάριό του, επιδρομή των Αράβων, οι οποίοι λεηλατούσαν όλη την Θεσσαλία. Ο Νικόλαος ,διαπιστώνοντας ότι δεν μπορούσε να προβάλει αντίσταση, λόγω του πλήθους των εχθρών, έδωσε εντολή να εκκενωθεί η πόλη της Λάρισας και ο ίδιος με στρατιώτες κατέφυγε στους ασκητές που εγκαταβίωναν στα όρη, κοντά στον Τύρναβο. Εκεί μαζί με τους στρατιώτες του ακολούθησε την ασκητική ζωή. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Μεσοπεντηκοστή-Κωνσταντινούπολη

 

agia%20Sophia

Ο ναός Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη τιμόταν στην Σοφία του Θεού, το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, τον Χριστό και πανηγύριζε στην εορτή της Μεσοπεντηκοστής.

Ας ακούσουμε αυτούσια την αναφορά ενός διπλωμάτη, πού πραγματικά έπλευσε προς το Βυζάντιο τον 10ο αιώνα. Ταξιδεύοντας ανά την γή σε αναζήτηση της καταλληλότερης θρησκείας πού θα ένωνε τον ρωσικό λαό, οι απεσταλμένοι του Πρίγκιπα Βλαδίμηρου του Κιέβου τελικά έφτασαν στην Κωνσταντινούπολη. Η αναφορά τους προς αυτόν ήταν καθοριστικής σημασίας και αναφέρεται σε κάθε ιστορία της Ρωσίας: Μετά πήγαμε στο [Βυζάντιο] και οι Έλληνες μάς οδήγησαν στα κτίρια [Αγία Σοφία] όπου τιμούσαν τον Θεό τους και δεν γνωρίζαμε εάν βρισκόμασταν στον Παράδεισο ή στην Γή. Και αυτό γιατί στην γή δεν υπάρχει τέτοια λαμπρότητα ή τέτοια ομορφιά, και τα είχαμε χαμένα για το πώς θα την περιγράφαμε. Το μόνο πού γνωρίζαμε ήταν ότι ο Θεός κατοικεί εξίσου μεταξύ των ανθρώπων και οι λειτουργίες τους είναι ομορφότερες των τελετών άλλων λαών. Και αυτό γιατί δεν μπορούμε να ξεχάσουμε εκείνη την ομορφιά. Κάθε άνθρωπος, αφού γευτεί κάτι γλυκό, μετά είναι απρόθυμος να δεχτεί κάτι που είναι πικρό.

Ευχή του αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

Αντίγραφο από χειρόγραφο. Από το Αγιογραφείο της ΙΜΜ Βατοπαιδίου

 

Ο αγαθός και φιλάνθρωπος Θεός, ελέησον ημάς.

Ο πλούσιος εν ελέει και ο αγαθός εν οικτιρμοίς, ελέησον ημάς.

Ο τέλειος και αθάνατος νους, ελέησον ημάς.

Ο ακοίμητος οφθαλμός και απερινόητος, ελέησον ημάς.

Ο προ εωσφόρου γεννηθείς Κύριος και Θεός, ελέησον ημάς. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Μακάρι μια τέτοια γυναίκα να μας κυβερνούσε σήμερα! Η Αγία Ταμάρα, βασίλισσα της Γεωργίας (Μέρος 2ο – Τελευταίο)

VatopaidiFriend: Κρίμα που δεν έβαλε υποψηφιότητα στις εκλογές…

Συνέχεια από Μέρος 1ο

Η παράδοση μας πληροφορεί για μια πολύ χαρακτηριστική πράξη της αγίας, σχετική με την αγάπη της στους αδελφούς του Χριστού, αλλά και τη βαθιά της πνευματικότητα.

Κάποια φορά, την ώρα που φορούσε τη βασιλική της ζώνη κι ετοιμαζόταν για να παρακολουθήσει πανηγυρική θεία Λειτουργία στον Καθεδρικό ναό του Gelati, την ειδοποίησαν πως μια φτωχή γυναίκα χτυπούσε την πόρτα ζητώντας ελεημοσύνη. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »